Tui nhìn thấy nó, rồi thôi

Mấy ngày nay, trong nhà tui có thêm nhiều ánh đèn vàng. Một chiếc đèn trần. Một chiếc đèn Khổng Minh.

Và một chiếc hộp gỗ đẹp để đựng chỉ thêu.

Hộp gỗ tất nhiên không phát sáng. Nhưng nó được mang đến cùng những món quà kia, nên tui thấy cũng có quyền xếp nó vào danh sách những thứ làm căn nhà ấm hơn.

Những món quà được đem đến bởi những người thương.

Bữa ăn vẫn được nấu. Mọi người vẫn ăn cùng nhau. Có những câu chuyện nhỏ trong ngày, những việc phải làm, những món đồ cần tìm chỗ đặt. Thế giới bên ngoài không có một sự thay đổi lớn lao nào.

Nhưng trong tui, có một thứ đang thay đổi.

Sau khi viết xong bài "Tui thực hành Phật pháp, và tui cũng yêu ánh đèn vàng", tui bắt đầu thực hành một việc rất nhỏ.

Mỗi ngày, tui nhìn lại những điều đáng biết ơn đã xảy ra. Rồi viết xuống.  Có hôm là một bữa ăn ngon. Có hôm là giấc ngủ trưa, một ván cờ, không khí trong lành, chuyến tram ấm áp, một món đồ đem đến cho tui dù không biết để làm gì. Có hôm là một bộ phim "Con đường của Người". Hôm qua, người bạn lâu năm từ Hà Lan qua thăm. 

Và có hôm, chỉ là buổi chiều trôi qua bình thường, không có gì đặc biệt, nhưng đầy sự biết ơn.

Ban đầu, tui tưởng mình đang tập một thói quen tốt. Nhưng rồi tui nhận ra, hình như mình đang chăm sóc một đứa trẻ.

Đứa trẻ ấy là tâm tui.

Nó có thể rất ngoan. Cũng có thể khóc lóc, giận dỗi, đòi hỏi những điều không thể có.

Nó nhớ rất dai những câu người khác từng nói. Đặc biệt là những câu không dễ chịu.

Nó có khả năng dựng lại một cuộc cãi nhau từ nhiều năm trước, với lời thoại đầy đủ, và đôi khi còn bổ sung những câu trả lời xuất sắc mà lúc đó tui đã không nghĩ ra.

Một tài năng đáng kể.

Tiếc là không giúp ích nhiều cho đời sống hiện tại.

Tui từng nghĩ muốn tâm mình yên thì phải bắt nó im lặng. Nhưng một đứa trẻ đang khóc có lẽ không bình tĩnh hơn chỉ vì người lớn bảo nó đừng khóc nữa. Nó cần được chăm sóc. Được ăn. Được nghỉ. Được dạy cách nhận ra điều gì đang xảy ra.

Tâm tui cũng vậy.

Tui bắt đầu cho nó ăn những thứ tốt hơn. Một chút biết ơn. Một chút hiểu biết. Một chút tình thương. Và những lời nhắc nhở đủ nhẹ để nó không nghĩ mình lại sắp bị đem ra kiểm điểm.

Có một buổi chiều, tui ngồi thêu một bông hoa nhỏ lên chiếc áo lụa của em.

Chiếc áo bị rách.

Tui đã tìm một cách sửa để vết rách không còn là điều đầu tiên người ta nhìn thấy.

Kim đi qua lớp lụa. Sợi chỉ kéo theo. Từng mũi rất nhỏ.

Tui phải chú ý để không kéo chỉ quá mạnh, vì lụa mỏng và dễ nhăn.

Tui ngồi như vậy khá lâu. Không cố thiền. Không cố buông bỏ. Không cố trở thành một người hiểu biết hơn hôm qua.

Chỉ thêu.

Một mũi.

Rồi một mũi nữa.

Và trong suốt thời gian ấy, tâm tui bình thản đến lạ.

Không có cuộc tranh luận nào cần tiếp tục. Không có chuyện gì cần được giải quyết ngay.

Tui thấy mình vui vì bông hoa đang dần hiện ra trên mặt áo. Và vui vì chiếc áo của em sẽ lại được mặc. Một niềm vui rất bình thường. Nhưng tui không để mình ngồi trong niềm vui đó lâu, một sản phẩm khác do tâm tạo. 

Tui nhìn nó, và nó cũng rời đi. 

Dĩ nhiên, tâm tui không trở thành một đứa trẻ ngoan ngoãn chỉ sau vài ngày được ăn uống tử tế.

Thỉnh thoảng, cảm giác áy náy lại xuất hiện.

Rồi đau khổ.

Có lúc, một cuộc cãi nhau cũ từ nhiều năm trước bất ngờ quay về.

Những cuộc cãi nhau đã khiến vài mối quan hệ trong đời tui đứt gãy.

Tui nhớ người ấy. Nhớ câu mình đã nói. Nhớ câu họ đã nói. Và nhớ cả những điều lẽ ra mình có thể làm khác đi.

Trước đây, chỉ cần một ký ức như vậy xuất hiện, tui lập tức bước vào.

Tui ngồi xuống.

Bật đèn.

Và xem hết bộ phim.

Bộ phim ấy thường rất dài. Có phần mở đầu. Có những tình tiết bất công. Có một nhân vật chính khá đáng thương, thường là tui. Và có rất nhiều cảnh mà nhân vật chính được quyền nổi giận.

Đôi khi bộ phim còn có phần hai.

Đáng tiếc, tui vừa là khán giả, vừa là biên kịch, lại kiêm luôn người bán vé.

Bây giờ, tui bắt đầu nhận ra một điều.

Ký ức xuất hiện không có nghĩa là câu chuyện ấy đang xảy ra lần nữa. Một cảm giác áy náy xuất hiện không có nghĩa là tui phải lập tức mở một phiên tòa xét xử chính mình. Một ý nghĩ giận dữ xuất hiện cũng không có nghĩa là tui phải đi theo nó đến tận cùng.

Nó chỉ vừa xuất hiện.

Tui có thể nhìn thấy nó.

Có lúc, khi được nhận ra như vậy, nó nhẹ đi rất nhanh. Có lúc nó ở lại lâu hơn. Nhưng tui không nhất thiết phải ngồi xuống xem cả bộ phim.

Tui có thể quay về với việc đang làm.

Một mũi thêu.

Một ly trà.

Một bữa ăn.

Hay đơn giản là nhìn ánh đèn vàng đang sáng trên trần nhà.

Tui nghĩ tâm mình có một khả năng sáng tạo phi thường. Nó nhận được một câu nói, một ánh mắt, một ký ức. Rồi bắt đầu làm việc.

Nó thêm ý nghĩa. Thêm giả định. Thêm những điều có thể đã xảy ra. Thêm những điều có thể sẽ xảy ra.

Chỉ trong vài phút, từ một cảm giác khó chịu nhỏ, nó có thể xây dựng cả một thế giới. Và tui, vốn rất thích những câu chuyện, thường lập tức bước vào thế giới ấy. Có điều, không phải câu chuyện nào trong đầu cũng cần được đọc đến trang cuối.

Có những chuyện chỉ cần biết rằng mình đang kể chúng.

Rồi đặt xuống.

Tui bắt đầu hiểu tại sao việc quan sát tâm lại quan trọng đến vậy.

Không phải để không bao giờ buồn nữa. Cũng không phải để biến mình thành một người không còn giận dữ. Mà để biết khi nào một cảm giác đang xuất hiện, và khi nào chính tui đang tiếp tục nuôi nó bằng suy nghĩ. Hai chuyện ấy không giống nhau.

Điều làm tui biết ơn nhất trong những ngày này là những người thương vẫn ở đó.

Không ai bỗng trở thành một con người hoàn hảo.

Tui cũng vậy.

Tụi tui vẫn có những cách nghĩ khác nhau. Vẫn có những nhu cầu không hoàn toàn giống nhau. Nhưng bữa ăn vẫn ấm. Những món quà vẫn được đem đến. Những chiếc đèn vàng vẫn được treo lên. Tình thương không biến mất chỉ vì đã có một cuộc cãi nhau. Và tui cũng không cần phải phủ nhận những lúc mình đau để nhìn thấy tình thương ấy.

Tui nhớ đến những mối quan hệ đã đứt gãy trong quá khứ. Có những người đã rời khỏi đời nhau sau một cuộc bùng nổ. Có những câu chuyện không bao giờ được kể tiếp.

Nhưng lần này, với anh và em, câu chuyện vẫn đang tiếp diễn.

Không phải vì mọi điều đã được giải quyết. Có lẽ vì vẫn có những người chọn ở lại, theo cách họ có thể. Và tui cũng muốn học cách ở lại. Không phải ở lại trong một cuộc tranh luận không có hồi kết. Mà ở lại trong tình thương, trong đời sống đang diễn ra, trong khả năng lắng nghe nhau thêm một chút. Tui phải đứng lên từ chỗ mình đã té xuống.

Điều ấy không dễ.

Nhưng tui không phải đứng lên trong một căn phòng trống. Có những người ở đủ gần để tui biết họ vẫn ở đó.

Họ không nhất thiết phải bước vào mọi bóng tối trong đầu tui. Và cũng không cần phải cứu tui ra khỏi từng ý nghĩ. Chỉ cần tụi tui còn có thể tìm thấy nhau trong những điều bình thường.

Một bữa ăn.

Một chiếc đèn.

Một câu hỏi hôm nay thế nào.

Có lẽ như vậy đã là rất nhiều.

Chiều nay, tui nhìn bông hoa đã thêu xong.

Chiếc áo vẫn là chiếc áo cũ. Vết rách đã từng ở đó. Tui không thể làm cho chuyện nó bị rách chưa từng xảy ra. Nhưng tui có thể đặt lên chỗ ấy vài mũi chỉ. Không phải để giả vờ rằng lớp lụa chưa bao giờ bị tổn thương. Chỉ là để chiếc áo có thể tiếp tục được mặc.

Tui nghĩ đến những mối quan hệ trong đời mình. Rồi nghĩ đến tâm tui. Có lẽ không phải vết rách nào cũng cần được che đi. Không phải mối quan hệ nào cũng có thể sửa lại. Và không phải nỗi buồn nào cũng biến mất ngay khi mình nhìn thấy nó.

Nhưng có những điều vẫn có thể được chăm sóc.

Từng chút một.

Tối nay, tui lại ngồi dưới ánh đèn vàng.

Trong nhà có thêm một chiếc hộp gỗ đựng chỉ thêu.

Tui mở hộp. Xếp những cuộn chỉ vào từng ngăn. Có cuộn tím. Có cuộn trắng. Có một vài màu tui không nhớ đã mua để làm gì.

Tui nghĩ đến đứa trẻ trong đầu mình.

Hôm nay nó đã được ăn khá đầy đủ. Có một chút biết ơn. Một chút hiểu biết. Một chút tình thương. Và có lẽ cả một chút kiên nhẫn.

Ngày mai, nó có thể lại nổi giận.

Lại muốn đúng.

Lại đòi người khác phải hiểu mình ngay lập tức.

Tui sẽ phải nhắc nó.

Rằng không phải ý nghĩ nào ghé qua cũng cần được mời ở lại ăn tối.

Trong bếp, bữa ăn vẫn đang được chuẩn bị.

Đèn vàng vẫn sáng.

Và tui nghĩ, hôm nay như vậy là đủ.